Tarih çoğu zaman kazananların diliyle anlatılır. Saraylar, savaşlar, ihtişamlı zaferler ve güçlü hükümdarlar hafızada yer ederken; aynı dönemin karanlık tarafı çoğunlukla sessizliğe gömülür. Oysa geçmişin görünmeyen yüzünde köle pazarları, esirhaneler, satın alınan hayatlar ve unutulmuş insanlar vardır. Mustafa Akıllı’nın Bir Osmanlı Fantezisi üçlemesinin ikinci kitabı Düztaban, tam da bu sessiz bırakılmış dünyanın kapısını aralıyor. Roman, 16. yüzyıl İstanbul’unda Tavukpazar

“Allah, altmış yıl ömür verdiği kişinin mazeretini kaldırmıştır.” Buhari Bazı sözler vardır; yalnızca bir öğüt ya da ahlaki bir kural değil, doğrudan varoluşun merkezine fırlatılmış sert bir hükümdür. Bu söz; yaratıcının kuluna çektiği nihai bir "vakit bitti" çizgisidir. Anlamı çok nettir: 60 yıl boyunca sana verilen mühlet, her türlü arayış, hata ve deneyim için fazlasıyla yeterliydi. 1966’nın Ağustos sıcağında başlayan bu yolculuk, 2026’nın eşiğine geldiğinde o ilahi hüküml

Modern insan mesafe

Gül ve Diken: Zıtlıkların Birlikte Varoluşu Modern dünya, insanı dikensiz bir hayat illüzyonuna hapsederek varoluşun en temel yasasını unutturmuştur: Zıtlıkların birliği. İnsan zihni; hayatı konforlu seçeneklerden ibaret bir düzen sanıp yalnızca iyiye, güzele, zenginliğe ve kolaya talip olurken, aslında imkânsızın peşinde koşmaktadır. Bu tek yönlü arayış, insanı hayatın derinliğinden koparır; çünkü hayat, tek başına “iyi”den değil, karşıtların geriliminden doğar. Yaşar Nuri Ö

Şu an haber ekranlarına bakıyorum (20 Mart 2026); Trump’ın müttefiklerine "korkaklar" diye bağırdığı, NATO’yu "kağıttan kaplan" ilan edip faturayı başkasına kesmeye çalıştığı o trajikomik tabloyu izliyorum. Çin’e "Hürmüz’ü siz koruyun" diye yalvaran bir Amerikan aklı, aslında kendi stratejik iflasını tüm dünyaya ilan ediyor. Trump, Hark Adası planlarını "gizli" tutadursun, Amerika’nın bölgedeki hakimiyeti çatırdayıp Çin’in avucuna düşüyor. ### **Seçim Kumarı ve NATO’nun İflas

# BAYRAM MANİFESTOSU! "Bin yıldan beri, Kur’ân-ı Kerîm’in Âhiret’ten daha çok bu Dünyanın Kitabı, Allah’ın emrinin ‘İslâm Devleti’ değil ‘İnsan Devleti’ ve Yaradan’ın rızasının tespih tanelerinden ziyâde laboratuvarlarda saklı, ve insanın da nefes aldıkça esas vazîfesinin hayata ve medeniyete fayda sağlamak olduğunu hâlâ fark edememiş, tedbirsiz tevekkülü, icraatsız duâyı ve suflî inziyâyı kendilerine şiâr(!) edinmiş, Kâinatın sırtında hep yük olmuş, ve her hâlükârda ‘imansız

Yüzyıllar önce Mevlana, bugün kadına dair çizilen tüm sığ sınırları bu sarsıcı tespitiyle yerle bir etmişti. Bu söz, kadının fıtratındaki o muazzam "inşa etme, yaşatma ve sentezleme" gücüne bir saygı duruşudur. Mevlana burada kadını, Yaradan’ın "yaratma" enerjisinin yeryüzündeki en estetik yansıması olarak konumlandırır. Ancak tarih ve sonrasında gelen modernizm, bu nuru görmek yerine onun sadece bedeniyle uğraşmayı seçti. ### 1. İlk İftira: Kolektif Hafızadaki "Suçlu Kadın"

Bir insanın varlığını; sadece onu"gördüğümüz" ya da orada olmasına "alıştığımız" anlarda tam olarak tanıyamayız. Asıl mesele, o varlığı bütünüyle benimsemektir. Alışmak sıradanlaştırır ve bir süre sonra görmez kılar; oysa benimsemek, o ruhu kendi varoluşuna sarsılmaz bir şekilde dahil etmektir. Heidegger’in "Varlık niçin var, neden yok değil?" sorusunda gizlediği o büyük hakikat gibi; bir insanın gerçek mahiyeti, o fiziksel olarak aradan çekildiğinde bir "yokluğun mevcudiye

Modern çağ, büyük bir "söz enflasyonu" yaşıyor. Herkesin konuştuğu ama kimsenin birbirini duymadığı bu gürültüde, kelimenin gücü giderek seyreliyor. Oysa kadim bilgelik ve modern nöroloji sarsıcı bir hakikatte birleşiyor: Söz, insanın emrine verilmiş en kudretli biyolojik mühürdür. Mevlana’nın binlerce beyit söyleyip kendine "Hamuş" (Sessiz) adını vermesi bir çelişki değil; sözün israf edilmemesi gereken bir değer, sessizliğin ise o sözün mutfağı olduğunun ilanıdır. ### Nöron

Mevlana Celaleddin-i Rumi, 13. yüzyılda insan ruhunun o en hassas sınırını bir "uyarı" olarak çizmişti. Belki de insanın hoyrat yanını bildiği için, sekiz asır öncesinden bugünün dijital gürültüsüne bir şerh düşmüştü: > **"Gönül han değil, dergâhtır; paldır küldür girip çıkılmaz, günahtır."** Aradan geçen asırlar bizi daha "bilgili" yaptı ama çok daha **sabırsız** kıldı. Bugün herkes her şeyi o kadar çok "biliyor" ki; kimsenin kimseye tahammülü, bir başkasının eksiğini tamaml

Bahar, insan hafızası için en çetin sınavdır. Güneş toprağı ısıtmaya başladığı an; kışın ayazında verilen sözler, o karanlıkta sığınılan dualar ve çekilen çileler birer birer zihinden silinir. İnsan, konforu bulunca mağrurlaşan, güce kavuşunca diklenen bir varlıktır. Tam bu toplumsal unutuşun ve "oldum" şımarıklığının eşiğinde, tabiat sahanın ortasına dikilir ve o meşhur sarı kartını çıkarır. Şımarıklığa Bir İhtar Çiğdem aslında baharı müjdelemez; o, kışın tam ortasında, henü

İnsanoğlu yıllarca tezgahların başında kumaş dokudu; boyadı, kesti, biçti,sattı. Ama dürüst olmam gerekirse, biz aslında sadece iplik satmadık. Kutsalı, metreyle ölçülebilen bir "biçime" hapsettik ve o biçimi pazarladık. Çünkü piyasanın kuralı budur: Bir şeyin değerli sayılması için onun görünmesi, dokunulması ve başkasına haset ettirmesi gerekir. İşte bu yüzden binlerce yıldır "örtünmeyi" konuşuyoruz ama "takva"yı (o içsel korunma halini) hep ıskalıyoruz. Çünkü kumaşın bir f

# İnsan Sussa Bile Varlığı Konuşur Medeniyetin gürültüsü içinde unuttuğumuz kadim bir hakikat var: Konuşmak bir eylemdir, ancak susmak bir duruştur. Dijital çağ, dünyadaki her boşluğu veriyle ve sesle doldurmaya çalışırken; insanın en mahrem kalesi olan sessizliği bir "veri hatası" zannediyor. Oysa insan sustuğunda yok olmaz; aksine, varlığı en kesif haliyle o zaman tezahür eder. ### Sessizlik Bir Veri Kaybı Değildir Yapay zeka için sessizlik, işlemin durmasıdır. Bir algoritm

Yapay Zeka İzi İnsan İzine Karıştı! Her şey, yabancı bir platformda yayınlanan yazımdan sonra başladı. Metindeki özeni ve derinliği gören bir okur, doğrudan şu soruyu sordu: "Bu bir yapay zeka ürünü mü? Robotlar mı yazıyor artık bunları?" Tartışma ilerledikçe karşımdaki seslerin öz güveni arttı: "Artık dijital ikizler üretiliyor, her şeyi birebir kopyalayacaklar. Yapay zeka senin gibi düşünecek, senin gibi yazacak." İşte tam o an, Profesör İsmail Hakkı Aydın’ın o kulak tırmal

Bilim dünyası bugünlerde "Evo" adlı yapay zekanın sıfırdan bir virüs tasarlamasını kutluyor. Güya antibiyotiklerin yetmediği yerde bu "tasarım virüsler" şifa olacak. Ama durup bir bakmak lazım; biz gerçekten neyin peşindeyiz? BALTADAN VİRÜSE: KONTROLÜ OLMAYAN GÜCÜN TARİHİ İnsanlık, her yeni buluşunu önce bir "güç" zannetti, sonra o güç başına bela oldu. Hikayemiz çok eski: * Taş Balta: Önce karnını doyurmak için yonttu, sonra yanındakinin kafasına vurmak için kullandı. * Ateş

# Tam Ölümsüzlüğü Bulurken Sular Kesildi İnsanlık olarak bugün çok kibirli ve devasa bir ödevin peşindeyiz: İnsanı kopyalamak. Çocukluğumuzun o en masum bahanesi olan "Ödevimi yapacaktım ama elektrikler kesildi" cümlesi, bugün çok daha trajik bir gerçeğe dönüşmek üzere. Korkarım tarih bizi şu tek cümleyle kaydedecek: "Tam ölümsüzlüğü bulacaktık ki, sular kesildi." ### Dijital Cennetin Kirli Faturası: Kimin Geleceğini Sömürüyorsunuz? Bize sunulan o kusursuz dijital dünyayı aya

Yapay zeka olur da yapay akıl olamaz

### Bölüm 3: Eril Tahakküm, Dişil Devrim: Dengeni Geri Al! Dünya artık yorgun. Çünkü binlerce yıldır tek bir bacakla yürümeye, tek bir kanatla uçmaya çalışıyor. Medeniyet, eril enerjinin "fethet, yönet ve tüket" hırsını kutsarken; dişil enerjinin "besle, yarat ve hisset" diyen kadim sesini zayıflık olarak yaftalayıp susturdu. Sonuç: Ruhsal bir çöküş, duygusuzlaşan toplumlar ve dengesini yitirmiş bir yaşam. #### Eril Enerjinin Zorbalığı mı, Dişilin Sessiz Direnişi mi? Eril ene

**MEDENİYETİN ŞİFASI: SEZGİ VE ŞEFKATİN DÖNÜŞÜ** Modern dünya bize sürekli koşmayı, yarışmayı ve "daha fazlasını" dayattı. Bu eril tahakküm, dış dünyayı inşa ederken iç dünyamızı kuruttu. Oysa şimdi şifanın kaynağına, unuttuğumuz o kadim güce dönme vakti: **Dişil bilgeliğe.** Gerçek güç; ezmekte değil, kapsamakta; bağırmakta değil, anlamaktadır. 🌿 **Durmanın ve Dinlemenin Gücü** Sürekli eylem halinde olmak marifet değil, bir kaçıştır. Şifa, durabildiğin an başlar. Kendi sess

Medeniyetin dişil enerjiyi kuruttuğu o devasa çölde, en büyük trajediyi belki de hayatta kalmaya çalışan kadınlar yaşıyor. İlk yazımızda "Eril Tahakküm"ün dünyayı nasıl bir şantiye alanına çevirdiğinden bahsetmiştik; şimdi o tahakkümün kadına kurduğu en sinsi tuzağı deşifre etme vakti: **Sahte Güç.** Modern dünya, kadına bir elinde özgürlük kartı, diğer elinde ise ağır bir "eril zırh" uzattı. *"Eğer bu dünyada var olmak, saygı görmek ve 'güçlü' sayılmak istiyorsan,"* dedi, *"